Leeuwendaalders 1589

Plaats hier alle informatie, weetjes, nieuwtjes, vragen, etc. over de provinciale en stedelijke muntslag. Duiten, stuiverstukken, rijders, schellingen, Stad Utrecht, Daventria, Overijssel, etc. En de Bataafse Republiek (1795-1801). Ook munten uit de zuidelijke Nederlanden kunnen hier geplaatst worden

Moderator: Robin

Gebruikersavatar
sjors-sjors Nederland
Superlid
Superlid
Berichten: 1154
Lid geworden op: 05 mar 2016, 14:06

Leeuwendaalders 1589

Bericht door sjors-sjors »

Leeuwendaalders 1589

De eerste aanmunting van leeuwendaalders vond plaats in Holland tussen 1575 en 1578. Deze stukken hadden een intrinsieke waarde van 29 stuivers maar werden voor 32 stuivers uitgegeven. 3 stuivers per leeuwendaalder vloeide de staatskas in. Met vele miljoenen geslagen exemplaren betekende dit een forse injectie in de staatskas ten behoeve van de net begonnen 80 jarige oorlog (al wisten ze dat toen natuurlijk niet..)

De munt bleek aan te slaan in de internationale handel en werd vanaf 1585 kortstondig weer geslagen door Holland, Overijssel en er is een piedfort bekend van Utrecht. Na een korte onderbreking door het muntplakkaat van Leicester in 1586 gaven de Staten-Generaal op 18 februari 1589 bij resolutie officieel aan dat de leeuwendaalder (toen nog Hollandse daalder genoemd) geslagen mocht worden. West-Friesland was daar clandestien al mee begonnen in 1588 en na de verleende toestemming sloten Friesland, Gelderland, Holland, Overijssel, Utrecht en Zeeland zich daarbij aan. De waarde van de munt kwam toen ondertussen overeen met de intrinsieke waarde.

1589 is daarmee het eerste jaar waarvan exemplaren van alle provincies die dit type hebben gemunt te vinden zijn. Eén van mijn verzameldoelen voor dit jaar was dit rijtje compleet te maken. Hoewel ze niet van alle provincies even gemakkelijk te vinden zijn is het geen onmogelijke opdracht gebleken, het is reeds gelukt. Graag deel ik deze met jullie.

Friesland 1589 (R2)

Afbeelding

Deze heb ik ook al laten zien in mijn vorige artikel maar kon natuurlijk niet ontbreken in dit rijtje. De stempels zouden gemaakt zijn door dezelfde stempelsnijder als de Hollandse stukken, de overeenkomsten zijn duidelijk.

- Geslagen te Leeuwarden.
- Helaas zijn precieze aantallen onbekend maar waarschijnlijk is de aanmunting zeer gering geweest ten opzichte van die van Holland. Ik vermoed minder dan 15.000 stukken. Er zijn geen halve bekend.

Gelderland 1589 (R2)

Afbeelding

Mijn laatste aanwinst die de serie dus compleet heeft gemaakt. Na de toestemming op 18 februari is men begonnen met het slaan van leeuwendaalders met als muntteken een Gelders kruis. Op verzoek van de muntmeester is dat muntteken na 13 mei 1589 veranderd in een mistelbloem. Dit omdat een mistelbloem meer op een Hollandse roos lijkt en daardoor zou de munt sneller geaccepteerd worden. De variant met het kruis is vermoedelijk een stuk minder geslagen.

- Geslagen te Harderwijk.
- 76.720 stuks. Van beide varianten zijn halve geslagen.

Holland 1589

Afbeelding

De allereerste leeuwendaalder die ik kocht. Dit is de meest voorkomende en is goed verkrijgbaar. In de boeken staat dat er in de jaren 90 van de 16e eeuw ook leeuwendaalders door Holland geslagen zijn. Aangezien ik die nog nooit gezien heb vermoed ik dat er toen gemunt is met stempels uit 1589. Ik nodig iedereen uit mij het tegendeel te bewijzen en een Hollands stuk uit die jaren te laten zien.

- Geslagen te Dordrecht.
- 321.528 inclusief halve (of een kleine 800.000 als mijn theorie klopt).

Overijssel 1589 (R3)

Afbeelding

Zoals aangegeven heeft ook Overijssel reeds leeuwendaalders gemunt in 1585. Daarnaast is er ook een vergelijkbaar stuk te vinden zonder jaartal. Mogelijk is deze zonder jaar geslagen in 86, 87 of 88 om het plakkaat van Leicester te omzeilen. Lastig te plaatsen vaak, die stukken zonder jaar. Het stuk uit 1589 is in elk geval wel geslagen op wettelijke basis.

- Geslagen te Kampen.
- Slagaantal onbekend. Ik ga er van uit dat er sowieso minder dan 75.00 zijn geslagen en mogelijk nog fors minder.. Er zijn geen halve bekend.

Utrecht 1589 (R2)

Afbeelding

De piedfort uit 1585 toont nog het Utrechtse provinciewapen. Helaas komt dit prachtige wapen niet terug op de exemplaren uit 1589. Er zijn 3 varianten bekend, de variant met het stadswapen en met de rozet bezit ik. Met de V heb ik nog niet gezien.

- Geslagen te Utrecht.
- Slagaantal onbekend. Er zijn ook halve geslagen.

West-Friesland 1589 (R2)

Afbeelding

Hier ziet men het wapen van West-Friesland welke praktisch hetzelfde is als dat van Friesland. Het verschil zit hem in het aantal ‘’gouden’’ blokjes maar vooral in het feit dat de West Friese leeuwen je aankijken terwijl de Friese leeuwen recht vooruit kijken. Ook dit exemplaar heb ik dit jaar aan de collectie kunnen toevoegen.

- Geslagen te Hoorn.
- Slagaantal onbekend. Er zijn geen halve bekend.

Zeeland 1589 (R2)


Afbeelding

Een mooi stuk met als karakteristiek muntteken ‘’Burcht’’. In de jaren 1597, 98 en 99 sloegen ze op Zeeuwse muntvoet met eigen spreuk en zwemmende leeuw. Dat durfde ze in 1589 nog niet aan waardoor deze vrijwel gelijk is aan de Hollandse exemplaren. Men was bang dat bij een te grote afwijking de stukken niet geaccepteerd zouden worden.

- Geslagen te Middelburg.
- 15.755 stuks. Er zijn ook halve geslagen.


Mogen duidelijk zijn dat ik erg in mijn nopjes ben met dit 7-tal. Mocht er iemand aanvullende informatie over bijvoorbeeld slagaantallen oid hebben, dan nodig ik je graag uit dit te delen.
Sigismund Liberia
Volledig lid
Volledig lid
Berichten: 134
Lid geworden op: 23 mei 2020, 16:26

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door Sigismund »

Top topic!! 👍🔝👌
Groeten Luc😉
vutter Nederland
Senior lid
Senior lid
Berichten: 318
Lid geworden op: 17 okt 2009, 17:28
Locatie: veldhoven

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door vutter »

Ik ben geen munten verzamelaar maar heb wel altijd interesse in de geschiedenis van een object, mooi dat je achtergrond info verstrekt.
Gebruikersavatar
Astro-Piet Nederland
Senior lid
Senior lid
Berichten: 391
Lid geworden op: 19 nov 2016, 18:14
Locatie: Deventer

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door Astro-Piet »

Interessant verhaal Sjors! Nette exemplaren ook. :thumb up:
rtholen Nederland
Beheerder
Beheerder
Berichten: 1030
Lid geworden op: 09 nov 2009, 19:22

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door rtholen »

Mooi om zo eens alle verschillende exemplaren te kunnen bekijken in 1 overzicht!

Welk jaartal is de volgende?
Jan W Nederland
Donateur
Donateur
Berichten: 3765
Lid geworden op: 29 dec 2011, 00:05

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door Jan W »

Fijne bijdrage weer Sjors :thumb up: :klap:
Gebruikersavatar
sjors-sjors Nederland
Superlid
Superlid
Berichten: 1154
Lid geworden op: 05 mar 2016, 14:06

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door sjors-sjors »

rtholen schreef: 19 jun 2021, 18:54 Mooi om zo eens alle verschillende exemplaren te kunnen bekijken in 1 overzicht!

Welk jaartal is de volgende?
Even zo uit het koppie, 1606… toen werd de Leeuwendaalder een generaliteitsmunt en werd hij ook officieel Leeuwendaalder genoemd. Alleen zie je Holland 1606 zelden en Friesland 1606 is al helemaal zeldzaam.

Vervolgens zijn er maar bar weinig jaren waarin stukken te vinden zijn van alle 7 de provincies. Vooral Friesland gooit veelal roet in het eten.

De “rijtjes van 7” die ik al wel compleet heb zijn 1616 en 1617.
Gebruikersavatar
Roerbakmix Nederland
Volledig lid
Volledig lid
Berichten: 241
Lid geworden op: 11 mar 2015, 10:00

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door Roerbakmix »

Mooi verhaal sjors. En ook prachtige foto’s; komt zo goed tot z’n recht.
Medicus, onderzoeker.
Gebs Nederland
Volledig lid
Volledig lid
Berichten: 191
Lid geworden op: 21 jun 2010, 08:53

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door Gebs »

Erg leuk om te lezen zo. Door dit soort achtergrond informatie komen de munten echt tot leven
Gebruikersavatar
sgtravel Nederland
Donateur
Donateur
Berichten: 1762
Lid geworden op: 17 jan 2010, 15:45

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door sgtravel »

Mooi dat je deze serie compleet hebt Sjors, erg leuk ook om het verhaal achter dit jaartal te horen!!
Verzamelaar koninkrijk tot 1970 in FDC/MS64> & Nederlands Indië
Peter1978 Nederland
Volledig lid
Volledig lid
Berichten: 82
Lid geworden op: 08 sep 2019, 21:32
Locatie: Transisalania

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door Peter1978 »

Interessant verhaal en een mooie kwaliteit munten! Ik ga ook nog eens op zoek naar een mooie Hollander van dat jaartal.
Patvk Nederland
Lid
Lid
Berichten: 38
Lid geworden op: 02 apr 2021, 23:19

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door Patvk »

Mooie serie sjors!
Gebruikersavatar
sjors-sjors Nederland
Superlid
Superlid
Berichten: 1154
Lid geworden op: 05 mar 2016, 14:06

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door sjors-sjors »

Dank voor de reacties heren, dat motiveert mij en wellicht andere om dit soort dingen te delen!
Gebruikersavatar
maarten89 Nederland
Superlid
Superlid
Berichten: 1977
Lid geworden op: 11 aug 2009, 20:05

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door maarten89 »

Gaaf sjors! Probeer dat zelf met 1 sol 1791 heb al A,B,BB,D, K,M,R,T,W. Mis dan nog H, I ,M, N en Q
Spaart wereld munten in het bijzonder Frankrijk, Sri Lanka.
Gebruikersavatar
sjors-sjors Nederland
Superlid
Superlid
Berichten: 1154
Lid geworden op: 05 mar 2016, 14:06

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door sjors-sjors »

sjors-sjors schreef: 19 jun 2021, 13:57
Gelderland 1589 (R2)

Afbeelding

Mijn laatste aanwinst die de serie dus compleet heeft gemaakt. Na de toestemming op 18 februari is men begonnen met het slaan van leeuwendaalders met als muntteken een Gelders kruis. Op verzoek van de muntmeester is dat muntteken na 13 mei 1589 veranderd in een mistelbloem. Dit omdat een mistelbloem meer op een Hollandse roos lijkt en daardoor zou de munt sneller geaccepteerd worden. De variant met het kruis is vermoedelijk een stuk minder geslagen.

- Geslagen te Harderwijk.
- 76.720 stuks. Van beide varianten zijn halve geslagen.
Met de aankoop van een aardig lot ook de variant met het Gelders kruis aan de verzameling toe kunnen voegen!
Je hebt niet voldoende permissies om de bijlagen van dit bericht te bekijken.
Gebruikersavatar
maarten89 Nederland
Superlid
Superlid
Berichten: 1977
Lid geworden op: 11 aug 2009, 20:05

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door maarten89 »

Wauw en mooie ook nog sjors! Gefeliciteerd er mee.
Spaart wereld munten in het bijzonder Frankrijk, Sri Lanka.
Gebruikersavatar
Astro-Piet Nederland
Senior lid
Senior lid
Berichten: 391
Lid geworden op: 19 nov 2016, 18:14
Locatie: Deventer

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door Astro-Piet »

sjors-sjors schreef: 02 dec 2021, 15:15
Mijn laatste aanwinst die de serie dus compleet heeft gemaakt.
...
Met de aankoop van een aardig lot ook de variant met het Gelders kruis aan de verzameling toe kunnen voegen!
Gefeliciteerd Sjors met de voltooiing van de serie 1589 met deze prachtige stukken. Het zijn met recht uitsmijters!
Mononova Nederland
Volledig lid
Volledig lid
Berichten: 69
Lid geworden op: 14 okt 2019, 12:54

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door Mononova »

Prachtige munt, en prachtige serie.
Gebruikersavatar
Nieuwemunt Nederland
Donateur
Donateur
Berichten: 575
Lid geworden op: 07 sep 2012, 21:27
Locatie: Noord-Holland, dichtbij de kust!

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door Nieuwemunt »

Fantastisch Sjors , bedankt voor het delen.
----- Muntenverzamelaar sinds 2012! Het begin van een mooie nieuwe hobby -----
Gebruikersavatar
sjors-sjors Nederland
Superlid
Superlid
Berichten: 1154
Lid geworden op: 05 mar 2016, 14:06

Re: Leeuwendaalders 1589

Bericht door sjors-sjors »

En ondertussen de Zeeuw significant kunnen verbeteren!
Je hebt niet voldoende permissies om de bijlagen van dit bericht te bekijken.

Terug naar “Provinciale en stedelijke muntslag en Bataafse Republiek”