Hier gebeurde het ook!

[Ger1]

Zoals jullie (uiteraard) weten . . . werden in het Koninkrijk Holland onder Lodewijk Napoleon 1806–1810 alle munthuizen gesloten en werd het munthuis in Utrecht als centraal munthuis gehandhaafd.

In 1806 werd besloten (Koninklijk Decreet 18 van 17 september 1806) om het munthuis van het Koninkrijk Holland in Amsterdam te vestigen, maar er was geen geld voor deze operatie, waardoor men het best geoutilleerde munthuis in Utrecht openhield.
Dat is nu alweer meer dan 200 jaar geleden en zijn de meeste van die munthuizen afgebroken, verbouwd of verdwenen.

Astro-Piet heeft over het nog bestaande/verbouwde munthuis in Deventer geschreven.
In het topic “Hier gebeurde het”
viewtopic.php?p=188128&sid=e8018ed272f8 ... 71#p188128

Dus kan ik niet achterblijven om ook iets over het verdwenen munthuis van de West-Friese munt in Hoorn te vermelden.
Na veel zoekwerk en inlezen op het internet heb ik daarna met kopiëren en plakwerk een verhaal over het munthuis in Hoorn samengesteld.1)

Het munthuis waar de eerste munten te Hoorn in 1584 geslagen zijn, was in een van de gebouwen van het leegstaande Catharinaklooster te weten de zuidzijde, op de plaats waar nu op Muntstraat 4 het gebouw van de Oost-Indische Compagnie staat. (afb.1) Over het vroegere kloosterterrein werd ongeveer in 1590 de Muntstraat aangelegd en pas daarna met huizen bebouwd.

Afb. 1-2 tekening C. Pronk en resten fundatie.jpg

Afb.1 Muntstraat 4 - - - - - - - - - - - Afb.2 Fundamenten Catharinakapel

Omstreeks 1586 verhuisde de munt van Hoorn naar de overkant in een leeg gebouw van het klooster aan de noordzijde. Daarachter stond de Catharinakapel, waarin door de munt het werkhuis werd ondergebracht. Van de Catharinakapel zijn de markering op resten van de fundamenten nog aanwezig. (afb.2) Onbekend is het exacte tijdstip waarop de West-Friese munt naar de overzijde verhuisde, dichtbij de Achterstraat nu de Korte Achterstraat, en zou daar tot de sluiting in 1807 blijven.

Het munthuis op het terrein van het Catharina klooster werd in 1720 bijna geheel verbouwd, deels om dat het zeer vervallen was gedurende de 20 jaren dat de munt elders was geweest, deels omdat de muntpenningen nu op een andere wijze gemaakt werden.

Afb. 3-4 tekening C. Pronk en de gevelsteen.jpg

Afb.3 Binnenplaats Achterstraat 4 Afb.4 De gevelsteen van het munthuis

Op de tekening uit 1727 van Cornelis Pronk (afb.3) is te zien, de binnenplaats aan de achterzijde van het weeshuis in de Korte Achterstraat 4. Het gebouw links met de hoge toren is de Mariakapel en werd toen als arsenaal gebruikt. Daarvan links het gebouw met de lage toren is de Catharinakapel die toen of voorheen door de munt als werkhuis werd gebruikt. Aan de linkerkant de achterzijde van de gebouwen in de muntstraat waarvan er een of meer van het in 1720 verbouwde munthuis is?

Later in 1787 is op dezelfde plaats een geheel nieuw munthuis gebouwd met links daarvan een woning voor de muntmeester. De gevelsteen van het munthuis is honderd jaar later in 1882 nog gered van de sloop en bevind zich in het West-Fries museum te Hoorn (afb.4)

Ten gevolge van de omwenteling van het jaar 1795 verloor West-Friesland, zonder enige vergoeding hare Munt en werd in 1796 door Holland overgenomen.
Tenslotte is er tussen 1803 en 1807 te Hoorn nog gemunt, vooral in opdracht van de Aziatische Raad; deze munten dragen het opschrift INDIAE BATAV: (= Bataafs Indië).

[Ger1]

Vervolg

De Hoornse Munt werd in 1807 definitief gesloten en de inventaris werd publiekelijk verkocht.
Het munthuis wordt daarna ingericht voor militaire doeleinden en wordt na 1814 een kazerne.
De muntmolen achter het muntgebouw wordt een sacristie en het muntmeesterhuis een pastorie van de R. K. Kerk in de Achterstraat. In de beknopte geschiedenis van der stad Hoornen (1838) schrijft
C. A. Abbing “Het Muntgebouw te Hoorn dient thans tot eene Caserne voor Veteranen; het huis van den Muntmeester is eene pastorij, behorende tot de R.K. Kerk in de Achterstraat”.

Op het kadaster van 1832 (afb.5) is te zien van links maar rechts:
Nr. 125 het muntmeesterhuis is of wordt een pastorie van de R. K. gemeente (afb.6)
De muntmolen die achter nr. 124 gelegen is of wordt een sacristie (afb.5&6)
Nr. 124 kazerne, de hoofwacht
Nr. 123 kazerne
Nr. 122 kazerne, stal, bergplaats
Nr. 121 kazerne, magazijn voor militaire goederen

Afb. 5-6 Kadaster muntstraat en muntmeesterhuis een pastorie.jpg

Afb.5 Kadaster muntstr. 1832 - Afb.6 Bouwtekening van G. J. Hennink, 1880

De pastorie wordt later afgebroken en op die plek wordt in 1883 een nieuw huis gebouwd, dat daarna nog vaak het huis van de muntmeester wordt genoemd. (afb.7)

Afb. 7-8 Muntstraat 5 in 1883 en muntstraat 7 in 2000.jpg

Afb.7 Muntstraat 5 in 1883 - - - - - - Afb.8 Muntstraat 7 omstreeks 2000

De lege kazerne op de kadasternummers 124 t/m 121 wordt in 1882/1883 afgebroken en op die plek wordt een school voor kosteloos onderwijs gebouwd die in de volksmond “klompenschool” werd genoemd en vanaf 1984 wordt het gebouw gebruikt door de Stichting Ateliers Muntstraat 7 (afb.8)

Mvg, Ger

1) Op 8 augustus 1586 is De West-Friese munt opgericht door de drie steden
Hoorn, Enkhuizen en Medemblik met de afspraak dat de munt zou rouleren tussen deze drie steden.

Bronnen:
C. Abbing, F. Goenendijk, B. Renckens, Dr. T. Velius, C. Pronk.
Beelbank-oudhoorn, Stichting stadsherstel Hoorn, Vereeniging Oud hoorn,
Wiki munten en papiergeld,

PS. Men kan de afbeeldingen vergroten door er met de muis op te klikken.

[Ger1]

De eerste munten van het Munthuis van West-Friesland in Hoorn 1586 – 1807

Alhoewel de eerste munten al geslagen zijn in 1584 door de munt in Hoorn.
Namelijk een West-Friese of gehelmde rijksdaalder of Prinsendaalder
Door muntmeester, Balthasar Wijntgens Sr. met het muntteken een hoorn

Prinsendaalder WFr 1584 Hoorn-vk.jpg

Voorzijde: Gepantserde buste op halve lengte van "Willem de Zwijger" met zwaard naar rechts
Keerzijde: Gehelmd wapenschild van Nederland met hoorn eronder hangend

De eerste zilveren munten geslagen na de oprichting van de West-Friese munt in Hoorn
Was een zilveren West-Friese rijksdaalder in 1586

Rijksdaalder WFr 1587-vk.jpg

Helaas kan ik geen afbeelding van vinden van 1586 maar wel deze . . . gejat uit het topic van Jan W (sorry Jan)
viewtopic.php?t=15410&hilit=rijksdaalder+1587


De eerste gouden munten geslagen door de West-Friese munt in Hoorn

dukaat 1587 WFr Hong type zonder mmt em met mmt-vk.jpg

Dukaat 1587 – Hongaars type (zonder mmt) en dukaat 1587 – Hongaars type (met mmt)

Enz., enz.

Mvg, Ger

[Bram VDV]

Interessant om te lezen! En mooie munten ook!

Mvg, Bram

[Ger1]

Interessant om te lezen! En mooie munten ook!
Mvg, Bram

Dank je Bram, wet let jouw, er was er ook een in Middelburg dus........?
Mvg Ger.

[Bram VDV]

Klopt! Binnenkort ga ik het boek 'Geschiedenis der Zeeuwsche munt (1881)' van J. Broekema halen. Als ik die heb zal ik ook nog wat meer info zoeken en ook een vervolgtopic maken over de Zeeuwse munt in Middelburg.

[Jan W]

Rijksdaalder WFr 1587-vk.jpg
Helaas kan ik geen afbeelding van vinden van 1586 maar wel deze . . . gejat uit het topic van Jan W (sorry Jan)
viewtopic.php?t=15410&hilit=rijksdaalder+1587

Mvg, Ger

Ik dacht al, wat een geweldig mooie rijksdaalder, die ken ik!

[Astro-Piet]

Mooi verhaal Ger!
Voor een overzicht van alle mij bekende Deventer munthuizen verwijs ik naar hier.

[Ger1]

Mooi verhaal Ger!
Voor een overzicht van alle mij bekende Deventer munthuizen verwijs ik naar hier.

Jeetje, Piet je kan wel een boek vol schrijven met al die munthuizen
Hier in West-Friesland zijn/waren er maar 3 dus moet ik er nog 2 uitzoeken.
Mvg, Ger.

[Jan W]

In dit item staat de munt van Enkhuizen: viewtopic.php?p=188806&hilit=munthuis#p188806

[Ger1]

Bedankt Jan,

Ik heb de afbeelding gebruikt, hopelijk heb hem wel zelf gemaakt.

Mvg, Ger.

[Jan W]

Jazeker