5 franken ceres 1973nl: datum is dubbel geslagen

Plaats hier berichten over munten uit het Koninkrijk België 1832 - 2002

Moderator: Aernout

Yosam
Nieuw lid
Nieuw lid
Berichten: 19
Lid geworden op: 23 jun 2010, 22:56
Locatie: Antwerpen

5 franken ceres 1973nl: datum is dubbel geslagen

Bericht door Yosam » 23 jan 2011, 13:00

NBFB136 1973nl: datum is dubbel geslagen

Een klein vraagje: ik ken de procédure niet van fabricage, maar hoe kan in dit systeem een datum dubbel geslagen worden?
Er werden veel 5 franken ( en trouwens ook 1-frank stukken) ceres met gedeeltelijk dubbel geslagen datum gevonden of zelfs 1 cijfer dubbel.
Hoe kan dat aangezien die toch niet cijfer per cijfer worden gegraveerd. De dubbel geslagen datums zijn trouwens heel
specifiek. Het lijkt me meer dat het matrijsje onder het cijfer ruwweg dezelfde vorm heeft als het cijfer en door slijt
of het scheef zitten misschien mee in in de munt geslagen wordt. In dat geval lijkt me de term "dubbel geslagen"
voor deze munten niet echt juist.

Bedankt en groeten,
Yodam
Je hebt niet voldoende permissies om de bijlagen van dit bericht te bekijken.

Gebruikersavatar
Aernout
Moderator
Moderator
Berichten: 1584
Lid geworden op: 13 jun 2010, 21:55
Locatie: West-Vlaanderen, Belgie

Re: 5 franken ceres 1973nl: datum is dubbel geslagen

Bericht door Aernout » 23 jan 2011, 20:39

Een leuke vraag:

Een dubbelslag is eigenlijk een munt die blijft zitten in de matrijs en een tweede keer geslagen wordt.
Maar bij deze munten (5fr ceres, 1fr ceres, 10fr-stukken, 50 cent mijnwerkers) moet ik terug grijpen naar het EGMP jaarboek 1994:

Matrijzen met een dubbelslag:

Bij de productie van de pasmunt wordt steeds gebruik gemaakt van meerdere voor- en keerzijdematrijzen. Dit o.m. omdat één paar stempels door breuk of slijtage onbruikbaar zou worden vooraleer er het vereist aantal stukken mee vervaardigd is. Deze matrijzen moeten uiteraard volledig identisch zijn; daarom worden ze - net zoals de munten - met behulp van een stempel (de patrijs) geslagen. Gezien de grote hardheid van het voor de matrijzen gebruikt staal moet dit slaan van de matrijzen in een aantal opeenvolgende fasen gebeuren, met tussenin telkens een warmtebehandeling om de matrijs terug zachter te maken. Wanneer nu de matrijs na een onthardingsbeurt niet exact dezelfde stand inneemt t.o.v. de patrijs, krijgt men een zogenaamde "dubbelslag" gekenmerkt door dubbele omtreklijnen van de beeldenaar, letters en/of cijfers(datum).

Conclusie: Niet de munt is dubbel geslagen, maar de matrijs bezit de 'dubbelslag'.

Hopelijk is dit wat duidelijk.

mvg,
Aernout
Start klein om groots te eindigen

Yosam
Nieuw lid
Nieuw lid
Berichten: 19
Lid geworden op: 23 jun 2010, 22:56
Locatie: Antwerpen

Re: 5 franken ceres 1973nl: datum is dubbel geslagen

Bericht door Yosam » 23 jan 2011, 21:20

Ja Aernout,
dit verklaart die ietwat specifieke dubbelslagen perfect.
Het zou er ook voor kunnen zorgen dat samen met ongelijke verhitting/afkoeling en andere variabelen het lijkt of één of meerdere cijfers dubbel geslagen zijn.
Hoe meer stappen in een fabircageproces hoe meer mogelijkheden tot fouten.



Bedankt!

Groeten,
Dirk

Gebruikersavatar
Aernout
Moderator
Moderator
Berichten: 1584
Lid geworden op: 13 jun 2010, 21:55
Locatie: West-Vlaanderen, Belgie

Re: 5 franken ceres 1973nl: datum is dubbel geslagen

Bericht door Aernout » 04 feb 2011, 22:31

@Yosam

Met welk vergrootglas (loepsterkte) zoek jij achter deze afwijkingen ??

mvg,
Aernout
Start klein om groots te eindigen

Yosam
Nieuw lid
Nieuw lid
Berichten: 19
Lid geworden op: 23 jun 2010, 22:56
Locatie: Antwerpen

Re: 5 franken ceres 1973nl: datum is dubbel geslagen

Bericht door Yosam » 15 feb 2011, 20:50

Hoi Aernout,
sorry voor het late antwoord, ik heb een (gewone) een loep van 4x voor het alledaagse werk, bijvoorbeeld de franken type Elstrom op datum leggen. Het is een staande lamp met een loep erin, zeer praktisch. Maar als ik specifiek naar varianten op zoek ben gebruik ik een 7x, een 10x en als het om zeer kleine details gaat een 45x. Die 45x kan je trouwens maar gebruiken als je exact weet waar de variatie zit of als opvolging van een eerste verkenning met een kleinere vergroting. Dat moet trouwens wel, eerst een iets kleinere vergroting gebruiken anders wordt het zoeken wel heel traag.
Sinds ik weet heb van varianten (en dit zeker NIET dankzij de Morin! Maar dat is een andere discussie:( gaat het verzamelen toch merkbaar trager. Ik kan het echt niet laten naar varianten te zoeken aangezien die toch een wezenlijk deel uitmaken van ons muntenpatrimonium,..... vind ik. Dit is wel een heel persoonlijke mening en ik begrijp zeker dat er andere zijn. Ik gebruik wel andere critaria dan de Numismatica Belgica zoektocht. Daarvoor moet men minstens 3 dezelfde varianten hebben voor deze in de cataloog zullen worden vermeld. Wat trouwens logisch is voor een oficiele cataloog, voor mij echter is één keer genoeg aangezien ik mijn lijst gebruik als leiddraad voor het jagen naar nieuwe varianten.
Ik ga me trouwens een nieuwe lamp met loep kopen die met led's werkt. Die wordt minder heet (dat voel je toch in de zomer) en gebruikt minder energie. Zeker als je in "gewone" munten (1-5 frank Ceres, e.d.) varianten zoekt is een staande lamp eigenlijk onontbeerlijk omdat je beide handen kan gebruiken en je automatisch rechter zit. Het is simpel, maar hoe beter (lees meer ontspannen) je lichaamshouding is hoe langer je het zoeken uithoud.
Groeten,
Yosam

Gebruikersavatar
Aernout
Moderator
Moderator
Berichten: 1584
Lid geworden op: 13 jun 2010, 21:55
Locatie: West-Vlaanderen, Belgie

Re: 5 franken ceres 1973nl: datum is dubbel geslagen

Bericht door Aernout » 15 feb 2011, 21:19

Hallo Yosam,

Beter een laat antwoord dan geen antwoord ;)

Eerst en vooral bedankt voor de tip van een staande lamp.
Ik gebruik nu een 'juweliersloep' 30x voor het fijnere werk. En een loep 3x voor het grovere werk. Op datums leggen heb nog geen loep nodig, hier zal de leeftijd in meespelen, vermoed ik zo.

Ik kan ook uren slijten op zoek naar iets 'nieuws', zij het een variant, stempelverdraaing, knutselmunt, klop, stempelbreuk, productiefout en noem maar op.
De liefste dat ik doe zijn de munten met een gaatje in. In een lotje zit wel altijd iets. Michaux met een grotere I, defect plaatje dan geslagen, 5 cent 1932 ster waarvan de 2 hoger staant dan normaal, ed.
De ceres 1 en 5 fr daarin zou tamelijk 'dubbelslagen' zitten, maar ik zie ze niet echt. Misschien toch verzwaren van loep.
De 50cent mijnwerkers hebben vooral in het 1954 heel wat stempelverdraaiingen en in het algemeen zwakke slagen u van rau.

Ik vermoed - als ik u bijdrage zo zie op de NB-site- dat je al enkele albums met varianten, ed bezit.
Zal zo zeggen veel succes op verdere zoektocht. En misschien komen mekaar wel eens tegen.

mvg,
Aernout
Start klein om groots te eindigen

Terug naar “Koninkrijk België 1832 - 2002”