Exacte specificaties WIII 10 gulden goud?

Koning Willem III ☼ 1817 - † 1890
Regeerperiode: 1849 - 1890

Moderator: maarten89

Heinz Nederland
Donateur
Donateur
Berichten: 44
Lid geworden op: 03 jun 2013, 19:44

Exacte specificaties WIII 10 gulden goud?

Bericht door Heinz » 05 nov 2013, 14:02

Goedemiddag mensen,

Ik ben op zoek naar het juiste gewicht, diameter en dikte van de gouden tientjes van Willem III.

In de NVMH Muntalmanak 2013 zie ik voor de jaartallen 1875 tot en met 1889 wel het gewicht ( 6,72 gram ) en de diameter ( 22,5 mm ) aangegeven ( zijn dit afgeronde getallen? ), maar de juiste dikte van dit type munt wordt niet aangegeven.

Met wat zoeken op het internet zie ik verschillende diktes , bijvoorbeeld 1,31 mm, 1,3mm , en verder géén verwijzing naar professionele naslagwerken die als betrouwbare bron zouden kunnen doorgaan.

Kan iemand de exacte dikte, diameter en gewicht van dit type gouden tientje verstrekken inclusief de naam van het naslagwerk waarin deze informatie te vinden is ?

Alvast bedankt voor de moeite!

De groeten van Heinz

Gebruikersavatar
mmmunten
Volledig lid
Volledig lid
Berichten: 132
Lid geworden op: 19 mei 2012, 17:32

Re: Exacte specificaties WIII 10 gulden goud?

Bericht door mmmunten » 05 nov 2013, 16:55

Vooralsnog heb ik ook nog geen specificatie voor de dikte weten te vinden. Het meten van de dikte is niet zo makkelijk omdat het muntje soms wat gebogen is en omdat de stapelrand meestal iets dikker is dan de opstaande delen. Naar ik ooit ergens heb gelezen of gehoord was dit juist niet zo bij het tientje van 1875, waardoor deze niet goed te stapelen was. Ik heb begrepen dat om die reden het ontwerp is gewijzigd. De specificatie voor het gewicht is wat preciezer bepaald. Op de negotiepenningen van Willem III staat het gewicht nog vermeld als 6,729, maar vanaf de uitgifte van 1875 is het officiële gewicht fractioneel verlaagd: van 6,729 gram naar 6,720 gram. De maat en het gewicht staan oa. in de verschillende almanakken vermeld.

Voor zover ik kan nagaan is het gewicht en gehalte destijds zo in de muntwet vastgelegd. Volgens Jacques Schulman (1975) is de invoering vastgelegd in de Wet van 6 juni 1875 (Staatsblad Nr. 117). Op de website van het Instituut voor Monetaire Geschiedenis en Numismatiek vond ik dit overzicht van de Nederlandse muntwetgeving. Ik zag in het Koninklijk besluit van 26 juni 1875 Stbl N° 124 dit staan: "De middellijn van het bij art. 1 der wet van 6 Junij 1875 (Staatsblad n°. 117) bedoeld gouden tienguldenstuk wordt bepaald op twee en twintig en een halve (22½) millimeter."
In het Staatsblad Nr. 117 staat o.a.: "Het gehalte van den gouden standpenning is 0,900, met eene ruimte van 1,5 duizendste, zoowel boven als onder dat gehalte. Het gewigt is 6,720 grammen (wigtjes). De ruimte in gewigt is 2 duizendsten van het gewigt, zoowel daarboven als daaronder."
Ook in de muntwet van 1901 staat geen dikte vermeld, alleen gewicht, gehalte, toleranties en diameter.

Voor GoudenTientje.info heb ik in 2012 een inventarisatie gedaan van het gewicht. Een steekproef uit veiling-catalogi en de collectie database van het Geldmuseum liet toen zien dat de gewichten van tientjes kunnen variëren tussen de 6,69 en 6,73 gram. Ik neem aan dat deze verschillen komen door slijtage en onnauwkeurigheden bij het meten of maken. Ik heb Jacques Schulman (1975) er nog even op nageslagen. Hij meldt op p162 dat de tolerantie op het officiële gewicht 6,733 gram nog toelaat.
Laatst gewijzigd door mmmunten op 05 nov 2013, 17:44, 1 keer totaal gewijzigd.

Heinz Nederland
Donateur
Donateur
Berichten: 44
Lid geworden op: 03 jun 2013, 19:44

Re: Exacte specificaties WIII 10 gulden goud?

Bericht door Heinz » 05 nov 2013, 18:59

De informatie van mmmunten is inhoudelijk zeer gedetailleerd, compleet met bronvermeldingen, mijn complimenten hiervoor!

Gebruikersavatar
Stephan O Nederland
Globale moderator
Globale moderator
Berichten: 2535
Lid geworden op: 16 mar 2012, 10:57
Locatie: Onder Rotterdam

Re: Exacte specificaties WIII 10 gulden goud?

Bericht door Stephan O » 06 nov 2013, 08:07

Zeer goede informatie en leuk om te lezen, vooral de oud-Nederlandsche taal :P
Verzameling 2 euromunten uit de circulatie: 193/368 CC (52,4%) + 176/337 'Normaal' (51,9%) Totaal: 369/705 stuks (52,3%)
ForumLid: #1080
3e in de EK 2016 voetalpool
5e in de Vrouwen EK 2017 voetbalpool
7e in de WK 2018 voetbalpool

Terug naar “Koning Willem III”